
Wydawca czy pośrednik: kto odpowiada za treść publikacji
Za treść artykułu sponsorowanego w pierwszej kolejności odpowiada zleceniodawca. Odpowiada za prawdziwość twierdzeń i za prawa do tekstu, zdjęć oraz wizerunku. Wydawca decyduje o publikacji i jej oznaczeniu, a art. 38 ust. 1 Prawa prasowego z 1984 r. nie wyłącza jego odpowiedzialności. Pośrednik odpowiada w takim zakresie, jaki wynika z umowy i z tego, czy zmienia treść.
Co to jest artykuł sponsorowany?
Artykuł sponsorowany to płatny materiał zamówiony przez firmę i opublikowany na portalu. Ma trzy cechy: zleceniodawca płaci za publikację, zwykle dostarcza albo zatwierdza treść, a tekst musi mieć widoczne oznaczenie reklamy. Obowiązek oznaczania reklam w prasie wynika z art. 36 ust. 3 Prawa prasowego.
Od banera różni się formą. Czytelnik dostaje tekst, który ma mu coś wyjaśnić, a nie grafikę z hasłem. Z obserwacji sieci publikato.pl wynika, że czytelnicy najlepiej przyjmują poradniki rozwiązujące konkretny problem. Dlatego dobry artykuł sponsorowany wygląda jak poradnik, a nie jak ulotka.
Czym różni się artykuł sponsorowany od materiału redakcyjnego?
Materiał redakcyjny powstaje z decyzji redakcji. Artykuł sponsorowany powstaje na zlecenie i za pieniądze firmy. Ta różnica decyduje o obowiązku oznaczenia i o tym, kto za co odpowiada:
- Inicjatywa: temat materiału redakcyjnego wybiera redakcja, a temat artykułu sponsorowanego zleceniodawca.
- Finansowanie: za artykuł sponsorowany płaci firma, której produkt lub usługa pojawia się w tekście.
- Oznaczenie: materiał sponsorowany ma etykietę, np. „materiał partnera”, a materiał redakcyjny jej nie potrzebuje.
- Autorstwo: tekst sponsorowany pisze zwykle agencja, copywriter albo dział marketingu zleceniodawcy, czasem redakcja na zamówienie.
- Link: w publikacji sponsorowanej zwykle jest odnośnik do strony zleceniodawcy.
Kto uczestniczy w publikacji sponsorowanej?
Zwykle są dwie strony: zleceniodawca i wydawca. Czasem dochodzi trzecia, czyli pośrednik. Na przykład sklep internetowy zamawia tekst o doborze materaca. Agencja go pisze, platforma przekazuje zlecenie, a portal go publikuje. Wtedy w łańcuchu są cztery podmioty.
publikato.pl to sklep wydawcy: ponad 200 własnych portali w 12 branżach, bez pośrednika i bez giełdy. Każda publikacja partnera ma oznaczenie „materiał partnera”.
Kto odpowiada za treść artykułu sponsorowanego?
Odpowiedzialność za artykuł sponsorowany rozkłada się na kilka osób. Zleceniodawca odpowiada za prawdziwość twierdzeń i prawa do materiałów. Wydawca i redaktor odpowiadają za decyzję o publikacji. Art. 38 ust. 1 Prawa prasowego wymienia autora, redaktora i osobę, która spowodowała publikację, i zaznacza, że nie wyłącza to odpowiedzialności wydawcy.
Poniżej omawiamy każdą stronę osobno. Jedno zastrzeżenie: Prawo prasowe nie obejmuje automatycznie każdego portalu. Wszystko zależy od charakteru serwisu, na przykład od tego, czy ukazuje się periodycznie i ma redakcję. Stan prawny na wrzesień 2026 r. To materiał informacyjny. Nie zastępuje konsultacji z radcą prawnym ani adwokatem.
Odpowiedzialność zleceniodawcy za treść i materiały
Zleceniodawca odpowiada za to, co twierdzi, i za to, czego używa. Dostarcza tekst i materiały, więc tylko on wie, czy liczby są prawdziwe, a zdjęcia mają licencję. Najczęstsze obszary ryzyka to:
- Twierdzenia o produkcie, np. „najskuteczniejszy na rynku”, podane bez badania, które by to potwierdzało.
- Zdjęcia z wyszukiwarki grafik, bez licencji albo z licencją, która nie obejmuje użycia komercyjnego.
- Wizerunek pracownika lub klienta opublikowany bez zgody tej osoby.
- Porównania z konkurencją, które mogą zostać uznane za dyskredytujące.
- Tekst skopiowany w całości lub w części z cudzej strony.
Odpowiedzialność wydawcy i redaktora według Prawa prasowego
Tak, wydawca też odpowiada. Art. 38 ust. 1 Prawa prasowego nakłada odpowiedzialność cywilną za naruszenie prawa przez materiał prasowy na autora, redaktora lub inną osobę, która spowodowała publikację. Nie wyłącza przy tym odpowiedzialności wydawcy. Dlatego redakcja nie może bezrefleksyjnie wklejać tekstu klienta. Musi go przeczytać, a przy wątpliwościach odmówić.
„Ogłoszenia i reklamy muszą być oznaczone w sposób niebudzący wątpliwości, że nie stanowią materiału redakcyjnego.” - Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe, art. 36 ust. 3 (ISAP Sejmu RP)
Jaka jest rola pośrednika i platformy sprzedającej publikacje?
To zależy od umowy i od tego, co pośrednik robi z tekstem. Jeśli tylko przyjmuje zlecenie i przekazuje je wydawcy, zwykle nie decyduje ani o publikacji, ani o oznaczeniu. Jeśli redaguje tekst, dopisuje treść albo sam wybiera portal, jego rola rośnie. Jeśli platforma przechowuje cudze treści, może podlegać obowiązkom z Aktu o usługach cyfrowych (DSA), w tym mechanizmowi zgłaszania nielegalnych treści.
Autor tekstu: agencja, copywriter czy dział marketingu?
Autor tekstu odpowiada za swoją pracę wobec zleceniodawcy, a na mocy art. 38 Prawa prasowego także wobec osób trzecich. W praktyce liczy się umowa między zleceniodawcą a agencją lub copywriterem. Powinna ona przenosić autorskie prawa majątkowe i zawierać zapewnienie, że tekst jest oryginalny. Bez tego zleceniodawca składa wydawcy oświadczenie, którego sam nie może być pewien.
Wydawca a pośrednik: porównanie zakresu odpowiedzialności
Wydawca a pośrednik różnią się przede wszystkim kontrolą nad portalem. Wydawca decyduje o publikacji, oznaczeniu i usunięciu treści, więc odpowiada redakcyjnie. Pośrednik zwykle przekazuje zlecenie, a jego odpowiedzialność wynika z umowy. Przy zakupie u wydawcy za redakcję, oznaczenie i reakcję na zgłoszenia odpowiada jeden podmiot.
| Kryterium | Wydawca portalu | Pośrednik / platforma | Zleceniodawca |
|---|---|---|---|
| Kontrola nad treścią na portalu | Pełna: publikuje, poprawia, odmawia | Zwykle brak, chyba że redaguje tekst | Dostarcza lub zatwierdza tekst |
| Oznaczenie reklamy | Umieszcza oznaczenie na stronie | Nie ma dostępu do portalu | Nie może usunąć oznaczenia |
| Usunięcie lub korekta po zgłoszeniu | Wykonuje bezpośrednio | Przekazuje prośbę wydawcy | Zgłasza i dostarcza poprawkę |
| Kontakt z czytelnikiem lub poszkodowanym | Dane redakcji na portalu | Zwykle niewidoczny dla czytelnika | Widoczny przez markę w tekście |
| Prawa do tekstu i zdjęć | Weryfikuje w miarę możliwości | Zależy od umowy | Odpowiada merytorycznie |
Czym różni się wydawca od pośrednika?
Wydawca prowadzi portal i ma nad nim władzę redakcyjną. Pośrednik sprzedaje dostęp do cudzych portali. Wynikają z tego cztery praktyczne różnice:
- Czas reakcji: wydawca poprawia tekst sam, a pośrednik musi przekazać prośbę dalej.
- Standard oznaczania: u wydawcy jest jeden na całą sieć, u pośrednika zależy od każdego portalu z osobna.
- Dane o ruchu: wydawca może je mierzyć własnym licznikiem, a pośrednik korzysta z danych od portali.
- Odpowiedzialność za ciągłość: gdy portal przestaje działać, wydawca może przenieść publikację do siebie, a pośrednik jest zależny od partnera.
Czy kupować publikacje u wydawcy czy przez pośrednika?
To zależy od potrzeb. Jeśli zależy ci na jednym podmiocie odpowiedzialnym za redakcję i za reakcję na zgłoszenia, kupuj bezpośrednio u wydawcy. Pośrednik daje szerszy wybór portali różnych właścicieli, ale każde ogniwo w łańcuchu wydłuża drogę zgłoszenia. W publikato.pl odsłony każdego portalu mierzy własny licznik Umami, bez cookies śledzących, bez ruchu botów i bez wizyt zalogowanych redaktorów. Dane odświeżamy co miesiąc.
Jak oznaczyć artykuł sponsorowany?
Oznaczenie artykułu sponsorowanego musi być tak czytelne, żeby czytelnik nie miał wątpliwości, że czyta reklamę, a nie materiał redakcyjny. Wymaga tego art. 36 ust. 3 Prawa prasowego. Najczęściej przy tytule umieszcza się etykietę „materiał partnera” albo „artykuł sponsorowany”. Linki płatne Google zaleca oznaczać atrybutem rel=sponsored.
Jakie oznaczenia są czytelne dla czytelnika?
Czytelne oznaczenie widać od razu, zanim czytelnik zacznie czytać, i jest napisane po polsku. Oto przykłady etykiet i miejsc, w których się sprawdzają:
- „Materiał partnera” nad tytułem albo pod nim. Tę formę stosuje publikato.pl w każdej publikacji partnera.
- „Artykuł sponsorowany” przy tytule, w kontrastowym kolorze.
- „Materiał reklamowy” albo „Reklama”, przy krótkich formach.
- Nazwa zleceniodawcy w oznaczeniu, np. „materiał partnera: firma X”, co dodatkowo zwiększa przejrzystość.
- Unikaj etykiet po angielsku, drobnego druku w stopce i dopisków na samym końcu tekstu.
Rekomendacje UOKiK z 2022 r. dotyczą influencerów, ale opisują zasadę, która pasuje też do portali. Oznaczenie ma być widoczne od razu, jednoznaczne i zrozumiałe dla przeciętnego odbiorcy.
Czy brak oznaczenia to kryptoreklama?
Tak, jeśli tekst zachęca do zakupu, a udaje neutralną informację. Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji uznaje taką wypowiedź za czyn nieuczciwej konkurencji w zakresie reklamy. Ryzykuje zarówno reklamodawca, jak i wydawca, który opublikował nieoznaczony tekst.
Czynem nieuczciwej konkurencji w zakresie reklamy jest w szczególności „wypowiedź, która, zachęcając do nabywania towarów lub usług, sprawia wrażenie neutralnej informacji”. - Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, art. 16 ust. 1 pkt 4
Wobec konsumentów działa też art. 7 pkt 11 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym z 2007 r. Uznaje on za wprowadzające w błąd wykorzystywanie treści publicystycznych do promocji produktu, za którą przedsiębiorca zapłacił, jeśli nie wynika to wyraźnie z przekazu.
Czym jest oznaczenie linku rel=sponsored?
rel=sponsored to atrybut linku, który mówi wyszukiwarce, że odnośnik jest płatny. Google wprowadził go w 2019 r. i opisuje go w dokumentacji Google Search Central. Oznaczenie tekstu dla czytelnika i atrybut linku dla robota to dwie osobne sprawy:
- Etykieta „materiał partnera” informuje czytelnika i realizuje obowiązek z prawa.
- Atrybut linku informuje wyszukiwarkę. Google zaleca rel=sponsored albo nofollow dla linków płatnych.
- W publikato.pl publikacje są dostępne z linkiem dofollow albo nofollow. Wyboru dokonuje zamawiający.
- Decyzja o atrybucie należy do zamawiającego, więc powinien znać zalecenia Google i sam ocenić ryzyko.
Umowa na publikację: jakie zapisy o odpowiedzialności?
Umowa na publikację powinna jasno rozdzielać ryzyko między strony. Potrzebne są cztery elementy: oświadczenia zleceniodawcy o prawach do materiałów, klauzula regresu przy roszczeniach osób trzecich, prawo redakcji do odmowy lub poprawek oraz procedura zgłaszania naruszeń. Regulamin sklepu działa jak umowa, więc przeczytaj go przed zamówieniem.
Oświadczenia o prawach do tekstu, zdjęć i wizerunku
Zleceniodawca oświadcza, że ma prawo użyć każdego elementu materiału. W typowej umowie te oświadczenia obejmują:
- Tekst: jest oryginalny, a autorskie prawa majątkowe przeszły na zleceniodawcę albo ten ma licencję.
- Zdjęcia i grafiki: mają licencję na użycie komercyjne. Więcej piszemy w tekście jakie zdjęcia nie mają praw autorskich.
- Wizerunek osób: jest zgoda na rozpowszechnianie. Szczegóły opisujemy w tekście zasady udostępniania wizerunku w internecie.
- Znaki towarowe: logo i nazwy cudzych marek pojawiają się tylko w dozwolonym zakresie.
- Twierdzenia faktyczne: dane liczbowe i deklaracje o produkcie mają pokrycie w dokumentach.
Czy wydawca może odmówić publikacji lub poprawić tekst?
Tak. Art. 36 ust. 4 Prawa prasowego daje wydawcy i redaktorowi prawo odmowy, gdy treść lub forma reklamy jest sprzeczna z linią programową albo charakterem publikacji. W publikato.pl redakcja czyta tekst jak artykuł redakcyjny. Gdy tekst narusza prawo lub zasady, redakcja przekazuje uwagi. Gdy poprawka nie jest możliwa, zwraca cenę publikacji.
Kto płaci, gdy osoba trzecia zgłosi roszczenie?
Pierwszy pozew zwykle dostaje ten, kto jest widoczny, czyli najczęściej wydawca. Rozliczenie wewnętrzne wynika już z umowy. Klauzula regresu pozwala wydawcy dochodzić od zleceniodawcy zwrotu kwot zapłaconych przez materiał, który ten dostarczył. Dobrze napisana klauzula określa:
- jakie roszczenia obejmuje, np. prawa autorskie, dobra osobiste, nieuczciwa konkurencja;
- termin, w którym wydawca ma powiadomić zleceniodawcę o roszczeniu;
- prawo zleceniodawcy do udziału w sporze albo przystąpienia do niego;
- zakres zwrotu, np. odszkodowanie, koszty zastępstwa procesowego i koszty usunięcia treści.
Jak napisać artykuł sponsorowany, żeby nie ryzykować?
Bezpieczny artykuł sponsorowany ma sprawdzalne twierdzenia, źródła przy liczbach, zdjęcia z licencją i żadnych obietnic bez pokrycia. Taki tekst przechodzi weryfikację redakcji bez poprawek. publikato.pl przyjmuje od 2500 do 6000 znaków ze spacjami.
Jakie twierdzenia są bezpieczne w tekście sponsorowanym?
Bezpieczne jest twierdzenie, które można sprawdzić w dokumencie lub źródle. Porównaj kilka par sformułowań:
- Zamiast „najlepszy materac w Polsce” napisz „materac z pianką o gęstości podanej w karcie produktu”.
- Zamiast „gwarantowany zysk” podaj historyczne wyniki z datą i dopisz, że nie przesądzają o przyszłości.
- Zamiast „konkurencja oszukuje” opisz własne parametry, bez oceniania innych firm.
- Zamiast „leczy bóle stawów” napisz, czym jest produkt i jak go stosować zgodnie z etykietą.
- Liczby: przy każdej statystyce podaj nazwę instytucji i rok.
Które tematy wymagają szczególnej ostrożności?
Najostrożniej trzeba pisać o zdrowiu, finansach i suplementach diety. publikato.pl nie publikuje obietnic zdrowotnych i finansowych bez pokrycia, hazardu, treści dla dorosłych, reklamy alkoholu i tytoniu, treści naruszających prawa osób trzecich ani kopiowanych tekstów. Pełną listę powodów opisujemy w tekście dlaczego redakcja odrzuca artykuł sponsorowany.
Checklista przed wysyłką tekstu do redakcji
- Sprawdź, czy każda liczba ma źródło z nazwą i rokiem.
- Upewnij się, że masz licencję na każde zdjęcie i wiesz, jak je podpisać.
- Zbierz zgody osób, których wizerunek pokazujesz.
- Usuń superlatywy, których nie potwierdza badanie ani dokument.
- Usuń z tekstu nazwy konkurentów i oceny ich produktów.
- Wybierz naturalny anchor linku. Jeden link jest w cenie, a wariant z 2 albo 3 linkami kosztuje 20% albo 40% więcej.
- Sprawdź długość: 2500-6000 znaków ze spacjami.
Co robi redakcja, gdy treść narusza prawo?
Redakcja reaguje na naruszenie prawa na dwóch etapach. Przed publikacją odrzuca tekst albo prosi o poprawki. Po publikacji przyjmuje zgłoszenie, sprawdza je i poprawia albo usuwa treść. Podstawą odmowy przed publikacją jest art. 36 ust. 4 Prawa prasowego. Po publikacji znaczenie mają obowiązki wynikające z DSA i odpowiedzialność wydawcy z art. 38.
Odrzucenie tekstu przed publikacją
Redakcja najpierw przekazuje uwagi, a odrzuca tekst dopiero wtedy, gdy poprawka nic nie da. W publikato.pl przebiega to tak:
- Redakcja czyta tekst jak artykuł redakcyjny i sprawdza jego zgodność z prawem oraz zasadami sklepu.
- Przy problemie wysyła zamawiającemu konkretne uwagi.
- Zamawiający poprawia tekst, a termin 5 dni roboczych liczy się od kompletnego briefu z tekstem.
- Gdy poprawka nie jest możliwa, redakcja odmawia publikacji i zwraca cenę.
Jak wygląda zgłoszenie naruszenia po publikacji?
Zgłoszenie zaczyna się od wiadomości do wydawcy. Powinna wskazywać adres artykułu, sporny fragment i powód naruszenia. Redakcja sprawdza zgłoszenie i kontaktuje się ze zleceniodawcą. Potem koryguje albo usuwa fragment. Dobre zgłoszenie zawiera:
- Adres URL artykułu i datę publikacji.
- Cytat spornego fragmentu albo opis zdjęcia.
- Podstawę, np. brak licencji, brak zgody na wizerunek, nieprawdziwe twierdzenie.
- Dowód, np. zrzut ekranu, informację o autorze zdjęcia, pismo.
- Dane kontaktowe zgłaszającego.
Jaki jest koszt artykułu sponsorowanego?
Koszt artykułu sponsorowanego zależy od portalu, jego ruchu i tematyki, rodzaju linku (dofollow albo nofollow) i liczby linków. W publikato.pl napisanie tekstu przez redakcję jest w cenie, a za 2 albo 3 linki płacisz 20% albo 40% więcej. Aktualne kwoty podaje cennik wydawcy. Przy zakupie przez pośrednika dochodzi zwykle jego marża. Ceny sprawdzaj w dniu zakupu, bo zmieniają się okresowo.
Od czego zależy cena publikacji?
- Poziom portalu: w publikato.pl Top to co najmniej 10 000 odsłon w 30 dni, Premium co najmniej 1500, Standard co najmniej 200, a Start poniżej 200, czyli portal, który dopiero buduje ruch.
- Branża: sieć obejmuje 12 branż.
- Tekst: przysłany przez klienta albo zamówiony u redakcji, z wersją do akceptacji przed publikacją.
- Linki i tekst: 2 linki +20% ceny, 3 linki +40%; napisanie tekstu przez redakcję i post na profilu portalu gratis.
- Pakiety Zasięg (Social, Google, 360): kampania z kreacjami z artykułu, z budżetem mediowym wydanym w całości w systemie reklamowym.
Co dostajesz w cenie publikacji u wydawcy?
W cenie jest publikacja na minimum 12 miesięcy i bez opłat za przedłużenie. Po 30 dniach dostajesz raport z datą, adresem, stanem indeksacji w Google i odsłonami z licznika. Gdy link albo artykuł przestanie działać z winy wydawcy, publikacja zostaje powtórzona bez dopłaty. Gdy w ciągu 12 miesięcy portal przestanie działać, artykuł trafia na portal tej samej branży i tego samego lub wyższego poziomu. Nie obiecujemy pozycji w Google ani wyników kampanii. Szczegóły znajdziesz w kategorii publikacja z raportem odsłon.
Najczęściej zadawane pytania
Czy portal odpowiada za tekst klienta?
Tak, portal może odpowiadać, jeśli jest prasą w rozumieniu Prawa prasowego i opublikował tekst naruszający prawo. Umowa pozwala mu potem dochodzić zwrotu kosztów od zleceniodawcy. Oświadczenia i klauzula regresu nie chronią jednak przed samym roszczeniem osoby trzeciej.
Czy pośrednik odpowiada za treść publikacji?
To zależy od umowy i od tego, czy pośrednik zmienia treść. Jeśli tylko przekazuje zlecenie, odpowiedzialność redakcyjna zostaje po stronie wydawcy, a merytoryczna po stronie zleceniodawcy. Gdy pośrednik redaguje tekst albo sam dopisuje fragmenty, jego odpowiedzialność rośnie.
Jak napisać artykuł sponsorowany?
Pisz dla czytelnika portalu: podawaj konkretną wiedzę, sprawdzalne dane i źródła z rokiem. Unikaj obietnic bez pokrycia, porównań dyskredytujących konkurencję i zdjęć bez licencji. Najlepiej sprawdzają się poradniki, które rozwiązują jeden konkretny problem.
Co zrobić, gdy opublikowany artykuł narusza czyjeś prawa?
Wyślij wydawcy zgłoszenie z adresem artykułu, spornym fragmentem, podstawą naruszenia i dowodem. Redakcja sprawdza zgłoszenie, kontaktuje się ze zleceniodawcą i poprawia albo usuwa treść. Przy poważnych roszczeniach skonsultuj się z radcą prawnym lub adwokatem.
Redakcja publikato.pl - redakcja wydawcy ponad 200 portali w 12 branżach, prowadzony przez Agencję ITP Jacek Ślesicki z Olsztyna, działającą w SEO od 2016 roku, z ponad 1000 zrealizowanych publikacji.
Źródła i literatura
- Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe, art. 36 i 38 (ISAP Sejmu RP)
- Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, art. 16 ust. 1 pkt 4 (ISAP Sejmu RP)
- Ustawa z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, art. 7 pkt 11 (ISAP Sejmu RP)
- UOKiK - Rekomendacje Prezesa UOKiK dotyczące oznaczania treści reklamowych przez influencerów, 2022
- Google Search Central - Qualify your outbound links to Google (rel=sponsored), 2019
- Rozporządzenie (UE) 2022/2065 - Akt o usługach cyfrowych (DSA)
